Ekrem Çulfa Website Konuşmacı Tv Konuk Medya Yazar Aile Evlilik Çift Danışmanı Yaşam Koçu Öğrenci Koçu Tavsiye Öneri Teşekkür Şikayet Teklif Adres Telefon Kroki Seda T. İstanbul Esenler Fotoğrafçı – Armut.com
  • Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • https://www.facebook.com/EkremCulfa
  • https://www.twitter.com/drekremculfa

Ekrem Çulfa Aile Evlilik Çift Danışmanı                  Tel: 0533 373 81 23  E-Posta:ekremculfa@gmail.com

Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi1
Bugün Toplam3
Toplam Ziyaret1146302
Üyelik Girişi
Köşe Yazıları
Aile Evlilik Çift Danışmanı Ekrem Çulfa 05057675885
Narsist Kişiler İş Yaşamımızı Nasıl Sabote Ediyorlar ?

Çocuk Ergen Psikologu 05333738123
Gold Suggestions in Child Adolescent Education

Çocuk Ergen Yetişkin Psikoloğu 05333738123
ÇOCUKLAR NEDEN TIRNAKLARINI YERLER? ÇOCUKLARDA TIRNAK YEMENİN NEDENLERİ VE TEDAVİ YÖNTEMLERİ

çocuk gelişim uzmanı Suzan SEVİNDİK
ÇOCUKLAR NEYİ UNUTMAZ

Ebru Uzunboy
NEDEN AİLE DANIŞMANI?

İstanbul Aile Danışmanı Sevinç Bakan Kılıç 05057675885
SINAV KAYGISI Sınav kaygısı; sınav sırasında önceki öğrenmelerin etkili bir şekilde kullanılıp, başa

İstanbul Anadolu Yakası Psikologlar Pedagoglar
SPESİFİK FOBİ

İstanbul Psikolog Pedagog Üsküdar Kadıköy 05057675885
Yargıtay'dan #boşanmış #babaları kızdıracak #çocuk kararı!

NLP Uzmanı; Mentör, Navigatör, Restoratör ŞEMS TERLAN
KARAR ÂNI

Psikolog Esra Çakır 05333738123
Aile İçi Şiddet

Psikolojik Danışman Tuğba Tari 05057675885
ÇEVRİMİÇİ (ONLİNE) PSİKOLOJİK DANIŞMA NE ZAMAN VE HANGİ DURUMLARDA YARARLI ?

Sosyolog Psikolog Büşra Gümüş 05333738123
İnsan Doğasında Bencil Midir?

Uzman Klinik Psikolog Hatice Büşra Kara 05557493919
OKULA GİTMEK İSTEMEYEN ÇOCUKLARI OKULA HAZIRLAMA

Uzman Klinik Psikolog Pedagog Randevu Telefon numarası 05333738123
Narsistik Kişilik Bozukluğuna Yaklaşım

Uzman Klinik Psikolog Sabiha Sabiha Işık 0530 122 11 02
Antisosyal Kişilik Bozukluğu

Uzman Psikolog Sinem Sayışman 0505 767 5885
MOLA VERMENDE BİR SORUN YOK

Ekrem Çulfa Instagram
Ekrem Çulfa Twitter
Site Haritası
Takvim
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar18.413718.4875
Euro17.778417.8496
Hava Durumu
Saat
Uzman Klinik Psikolog Sabiha Sabiha Işık 0530 122 11 02
sabihaisik@outlook.com
Çocuklarda davranış bozuklukları ve çalma davranışı
14/06/2022

Çocuklarda davranış bozuklukları ve çalma davranışı

Bir davranışı problem olarak değerlendirmenin belli objektif ölçüleri vardır. Davranışın değerlendirilmesi sırasında;

1)      Bireyin çevresindeki insanlar zarar görüyorsa

2)      davranışları bireyin eğitimine engel oluyorsa,

3)      Davranışları her defasında başka olumsuz davranışların tepkilerin oluşmasını tetikliyorsa

4)      Bireyin sergilediği davranışlar onu sosyal yaşam etkileşimlerinden uzak kalmasına neden oluyorsa, yalnız kalması sonucunu doğuruyorsa problem davranışından söz etmek mümkündür.

Dil çıkarma, tükürme, vurma, sallanma, ısırma bunlara örnektir. İlk etapta sorulması gereken iki soruya yanıt bulmak müdahale için şarttır.

1) Yapılan davranış gerçekten problem davranışı mıdır? Davranışın ortadan kalkması ne kadar önemlidir? Davranışın ortadan kalkması çocuk için ne kadar gereklidir?

2) Çocuğun gelişim düzeyi nedir? Bu gelişim düzeyi onun bu davranışı sergilememesi için uygun bir düzey midir?

Eğer her iki sorunun cevabı müdahale gerektirecek şekilde ise bir sonraki adıma geçilir. Bu adıma geçmeden önce akılda tutulması gereken noktalar şunlardır; görüşmeyi yapan kişinin tutarlı olması, objektif olması, çevresinin iş birliğini sağlıyor olması, sabırlı olması ve iyi bir gözlemci olması bu aşamada önemlidir. Problem davranışının tam olarak hangi ortamlarda ortaya çıktığını gözlemleyip, muhtemel sebepleri ortaya koymak gerekir. Çocuğun sebeplerine, isteklerine ulaşmak için yapmasını istediğiniz davranışı öncelikli olarak belirleyin. Bu hedef davranış olumlu ve gerçekçi olmalıdır. Kendinize şu sorunun cevabını vermeye çalışın; ‘bu hedef davranışı sergilemesini niçin istiyorum?’ Çocuğun asıl hedef davranışa varmadan önce yapabileceği daha kolay ve muhtemel davranışları belirliyor olmak da önemlidir. Çocuğa uygun pekiştireçler belirleyin. Pekiştireç davranışın ortaya çıkma sıklığını arttıran etkenlerdir. Bu pekiştireçleri çeşitlendirmeye çalışın. Kolay ulaşılabilir çocuk için cazip olan pekiştireçler belirleyin, bu pekiştireçlerin etkinliğinden emin olun. Pekiştireci hedef davranışa en yakın olan davranış sergilendiğinde hemen verin, hemen hedef davranışın yapılmasını beklemeyin. Çocuğun en ufak olumlu hareketini ödüllendirin. Ona tam olarak ne yapmasını istediğinizi net ve kısa bir şekilde anlatın.

Çocuklarda çalma davranışı kendine ait olmayan bir eşyayı izinsiz olarak alıp ona sahip olmasıdır. Başlangıçta davranış bozuklukları ölçütlerini ele almıştık. Çocuğun dönem özelliklerini iyi biliyor olmamız gerekir. Örneğin 2 yaşındaki bir çocukta sahip olma kavramı gelişmediği için her şeyin kendisinin olduğunu düşünür. Senin, benim, onun kavramlarını ayırt edemez. Çocuk zamanla kendisinin olanla olmayanı ayırt etmeye başlar ama bencil tutumu uzun süre devam eder. 3-4 yaşlarında çocuk sormadan bir şey alınmayacağını bilir ama bu duruma karşı koyamaz. İlkokulun 1. 2. Sınıflarında çocukların birbirlerinin renkli kalem ve silgi gibi şeylerde gözünün kalıyor olması beklediğimiz bir şey. Bu yaşlardaki diğerlerinin eşyalarını alma davranışını çalma olarak kabul etmiyoruz. Okul çağlarında görülen en sık tekrarlayan çalmalar üzerine önemle durmak gerekir. 10 yaşından sonra sürekli olarak devam ederse bu çocukta ciddi bir duygusal bozukluğun göstergesidir ve uzman bir psikologdan profesyonel destek alması gerekir. Çocukta çalma davranışının nedenleri şu şekildedir;

1)      Çocuğa yeterli harçlık verilmemesi, çocuğun temel ihtiyaçlarının karşılanmaması

2)      Çocuğun hayatında önemli bir yoksunluk, böylece çalma sembolik olarak anne babanın sevgi, ilgi eksikliğinin yerini tutar, sevilmediğini düşünen çocuk ilgi çekmek için çalabilir. Bazen anne baba kaybından sonra da ortaya çıkabilir. Genellikle çalma davranışı sergileyen çocukların alkolik veya suçlu anne babalar tarafından yetiştirildiği belirlenmiştir.

3)      Çocukta mülkiyet fikrinin gelişmemiş olması

4)      İntikam almak. Örneğin başarılı bir çocukla kıyaslanan bir çocuk ondan intikam almak için eşyalarını alabilir. Çocuk otoriter anne baba ya da öğretmenden intikam almak için de çalabilir.

5)      Anne babanın çocuğun yaptığı bu davranıştan bilinçaltı zevk alması, çocuk bunu hisseder ve çalmaya devam eder.

6)      Çocuk özdeşleşmek için kendine kötü örnek seçmiş olabilir. Çocuk bir grubun onayını almak için bu davranışı yapabilir. Amaç çalmak değil başkalarına yaranmak veya o gruba ait olduğunu hissetmektir.

7)      Özgüvenini arttırmak için de yapabilir. Bazen çocuklar kendi güçlerini erkekliklerini kanıtlamak için bunu yapabilirler.

8)      Çocuğun anne baba ile hesaplaşmasının bir yolu çalma davranışı olabilir.

9)      Depresyon. Yeni doğan kardeşe duyulan kıskançlık veya öfkenin çocukta yarattığı stresi olabilir. Örneğin eşine kızan bir annenin çocuğa bağırması gibi.

 

Çocukta çalma davranışı nasıl engellenir?

1)      İlk başta değerleri öğretmek önemlidir. Kendi ve başkalarının mülküne önem verme öğretilmelidir. Anne baba bu konuda örnek olmalıdır. Başkasına ait eşyalar alınmamalı, bulunmuş eşyalar geri götürülmeli, insanlar kandırılmamalıdır. Otelde havlu alan anne baba örneği buna iyi bir örnek olabilir.

2)      İletişimi güçlendirmek gerekir. Eğer çocuk evde yakın ilişkiden yoksunsa, yeterli zaman ayrılmıyorsa aile bireyleri arasındaki ilişki güçlendirilmelidir.

3)      Çocuğa belirli bir miktarda harçlık verilmelidir. Çocuğun gereksinimlerini karşılayabilecek belirli bir harçlık mutlaka verilmelidir. Çocuk ihtiyacı olduğunda tekrar alabileceğini bilmelidir.

4)      Mülkiyet hakları; Çocuğa ihtiyacı olduğunda kendisine ait olmayan bir şeyi nasıl ödünç alabileceği ve bunu nasıl geri vereceği öğretilmelidir.

5)      Etrafta bozuk para gibi cezbedici eşyalar bırakılmamalıdır.

6)      Çocuğun kendisine ait eşyaları olmalıdır. Anne baba çocuğun eşyalarını kullanacağı zaman ondan izin almalıdır.

 

 

Çocuklarda görülen davranış bozuklukları arasında anne babaları en çok endişelendiren çalma davranışıdır. Çünkü bu davranışı tipik bir suçlu davranışı olarak görürler ve korku duyarlar. Anne babalar genellikle şu yanlış tepkileri gösterirler. Çocuğu cezalandırma, dayak, polisle korkutma, çözüme yönelik bir şey yapmama.

Çalma davranışı yapan çocuğa nasıl davranılmalı?

Aşırı tepki göstermemek gerekir. Kesinlikle fiziksel ceza verilmemelidir. Anne baba bağırıp çağırmadan olayı onaylamadığını gösterebilirler.  Çocuğu kötü olarak damgalamamak gerekir. Çocuğun sadece o anki yaptığı davranış eleştirilmelidir. Çocuğun aldığı eşyayı özür dileyerek sahibine geri vermesi sağlanmalıdır. Eğer eşya kırılmış ya da bozulmuşsa yenisi alınmalı ve parası çocuğun harçlığından kesilmelidir. Çocuğun harçlığı tamamen kesilmemelidir. Çocukla konuşarak sorun çözme yöntemi denenebilir. Çocuktan bu durumu net bir şekilde tanımlaması istenir. Örneğin; ‘Eşyayı alırken aklından ne geçiyordu?’ diye sorabilirsiniz. Çocuğunuzun hatalı davranışı iş yaparak ödemesini sağlayabilirsiniz. ‘Ali arkadaşının kalemini almana çok üzüldüm. Kuralı biliyorsun. Yalnızca sana ait eşyalara sahip olabilirsin. Şimdi arkadaşına kalemini geri vereceksin ve kuralı bozduğun için bazı işler yapmanı istiyorum. Balkonu yıkayacaksın.’ Eğer çocuk yapmak istemezse o zaman sinirlenmeden ‘ya söylediklerimi yaparsın ya da isteklerini yapma hakkını kaybedersin’ diyebilirsiniz. Şüphelenilen durumlarda çocukla konuşmak gerekir. ‘Benim cüzdanımdan para alıp almadığına emin değilim fakat sana çok gerektiği için aldıysan ve eğer geri verirsen seninle gurur duyacağım. Benim seninle gurur duymamdan daha önemlisi senin kendinle gurur duyman’ şeklinde bir konuşma aldığı eşyayı geri vermesini sağlayabilir.

Uzman Klinik Psikolog Sabiha IŞIK

 



23 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

Antisosyal Kişilik Bozukluğu - 28/06/2022
Sosyopati ya da psikopati olarak da adlandırılan antisosyal kişilik bozukluğu genel anlamda diğer kişilerin haklarına karşı umursamazlık ve ihlal halidir. Çocukluk veya ilk ergenlik çağında başlayıp yetişkinlik çağında da devam eder. Hilekarlık ve
Terk Edilme ve Ayrılık Korkusu - 24/06/2022
Leyla ile Mecnun, Ferhat ile Şirin’ e benzer aşıkların reddedilme ve terkedilme öyküleri mitolojde yoğun bir şekilde karşımıza çıkıyor. Bütün hayatını sevgiliye adayan erkek ve kadın mitleri ile doludur masallar ve efsaneler. Analitik psikolojinin
Göç’ün Psikolojisi ve Sosyolojisi - 21/06/2022
Uluslararası göç; bir ülkeden bir ülkeye belirli bir süre yaşamak için taşınmak olarak adlandırabiliriz. Göç konusunu sebeplerine göre ayıracak olursak eğer; 1) ekonomik göç yani iş için göç edenler: Eskiden Avrupa mavi yakalı göçmen ararken
Bağlanma türleri ve insan ilişkilerine etkisi - 17/06/2022
Bağlanma; çocukların küçük yaşta anne veya bakım veren diğer kişi ile kurduğu bağdır. Bebekler küçük yaşlarda bakım veren kişinin ya da annenin her zaman ihtiyaçlarına cevap verebileceğini, güvenli olarak bir psikolojik yapı geliştirdi
Otizm nedir? - 10/06/2022
Yaygın gelişimsel bozukluk başlığı altında otizm, asperger sendromu, çocuğun dezintegratif bozukluğu (Heller sendromu), başka türlü adlandırılamayan yaygın gelişimsel bozukluk yer alır. Otizm belirtileri nelerdir
Kardeşler arası yaş farkı ne kadar olmalıdır? - 07/06/2022
En sık sorulan sorulardan biri ne zaman ikinci çocuğu yapmalıyım? Kardeşler arası yaş farkı ideali kaç olmalıdır? Bu yazımda bunlara detaylıca değineceğim. Yaş farkına karar verirken değerlendirilecek konular; anne baba, anne baba ilişkisi, çocuğu
Çocuklarda konuşma geriliği, konuşma gecikmesi - 03/06/2022
Konuşma bir öğrenme ve iletişim biçimidir. Bebekler etrafındaki olayları gözlemleyerek, cisimlerin isimlerini duyarak zamanla konuşmaya başlarlar. Çocuk beyni ilk üç yaş içerisinde öğrenme ve taklit etmeye çok açıktır. Çok kolay öğrenir ve taklit ed
Çocuklara “Hayır”ı Öğretmek, Çocuklara Hayır Diyebilmek - 31/05/2022
Ne zaman çocuklara “hayır” diyoruz? Ne zaman “dur” diyoruz? Acaba bu hayır’lar bizim hayır’larımız mı yoksa olması gereken hayır’lar mı? Çocukların cezalandırılmaları ile ilgili süreçlerde bazen hayır diyerek, ses tonumuzu da arttırarak yapmaması g
İstediğini ağlayarak yaptırmaya çalışan çocuğa nasıl davranmalıyız? Ödül ve pekiştireç yöntemi nası - 24/05/2022
Bebek doğduğu andan itibaren ağlamaya başlar. Konuşamadığı için acıktığında, bir yeri ağrıdığında, tuvaleti geldiğinde, herhangi bir rahatsızlık durumu yaşadığında kendini başka türlü ifade edemeyeceği için ağlar. Ağladığında anne gider ve bir sorun
 Devamı